Yolun en soğuk bölümü
Ankara'dan Iğdır'a giden yolda kışın en çok dikkat isteyen kesim, Sivas'tan sonra başlayıp Erzurum ve çevresinde en yüksek noktalarına ulaşan bölümdür. Erzurum, Türkiye'nin en yüksek ve en soğuk şehirlerinden biridir; çevresindeki platolarda kar uzun süre yerde kalır, gece sıcaklıkları çok düşük değerlere iner. Erzurum'dan sonra Iğdır'a ister Ağrı tarafından ister Kars'ın Kağızman yönünden inilsin, araç yine yüksek ve rüzgâra açık arazilerden geçer.
İşin ilginç yanı, varış noktasının bu soğuktan büyük ölçüde korunmasıdır. Iğdır ovası çevresine göre alçakta kaldığı için kışı daha ılımandır. Yani bir kış gönderisinde zorluk genellikle Iğdır'da değil, oraya giden yolda yaşanır.
Kar, tipi ve buzlanma yola ne yapar
Kış aylarında Doğu Anadolu'da yollar karayolları ekiplerince açık tutulmaya çalışılır, ama hava koşulları her zaman buna izin vermez:
- Yoğun kar: Yol açık olsa bile araçlar yavaş ilerler. Ağır yük taşıyan bir kamyon için kar üzerinde güvenli hız, yazın gidilen hızın çok altındadır.
- Tipi: Rüzgârla savrulan kar görüşü düşürür ve açılmış yolu kısa sürede yeniden kapatabilir. Tipi olan bir kesimde araçların durup beklemesi gerekebilir.
- Buzlanma: Özellikle gece ve sabah erken saatlerde, rampalarda ve köprülerde buzlanma olur. Yüklü bir araç için buzlu bir rampa, beklemeyi zorunlu kılabilir.
- Zincir ve kontroller: Bazı kesimlerde zincir takma zorunluluğu ya da ağır araçlar için geçici kısıtlama uygulanabilir.
Bu koşullarda bir aracın yolda bir gece fazladan beklemesi olağandır. Sürücünün ve yükün güvenliği, teslim gününden önce gelir.
Teslim günü neden esner
Yazın çoğunlukla üçüncü ya da dördüncü gün kapıda olan bir gönderi, kışın bir iki gün gecikebilir. Bu gecikmeyi önceden bilmek mümkün değildir; hava tahminleri bir fikir verir ama Erzurum çevresinde hava birkaç saat içinde değişebilir. Bu yüzden kış gönderilerinde tahmini teslim gününü bir aralık olarak konuşuruz; yolda bir değişiklik olduğunda nasıl haberleşeceğimizi de baştan netleştiririz.
Kış gönderisi yapacaksanız şunları öneririz:
- Düğün, işbaşı ya da taşınma gibi kesin bir tarihiniz varsa yüklemeyi yaz aylarına göre birkaç gün daha erken planlayın.
- Iğdır'da teslim alacak kişinin teslim gününde esnek olabilmesini sağlayın.
- Acil ihtiyaçlarınızı yüke koymayın, yanınızda götürün.
Yükü soğuğa hazırlamak
Kışın kapalı kasa araçta yük, günlerce çok düşük sıcaklıklarda kalabilir. Bazı eşyalar bundan etkilenir:
- Sıvılar: Su bazlı boya, deterjan, şişelenmiş içecek ve benzeri sıvılar donabilir; donan sıvı genleşir ve şişeyi ya da kutuyu çatlatabilir. Bu tür ürünleri kışın göndermeden önce bize söyleyin.
- Beyaz eşya: Buzdolabı ve çamaşır makinesinin içinde su kalmamalıdır. Çamaşır makinesinin pompasında ve hortumlarında kalan su donarsa parçalara zarar verebilir.
- Elektronik: Soğuktan gelen cihazı sıcak eve alır almaz çalıştırmayın; yüzeyde oluşan nemin kurumasını bekleyin.
- Bitki ve fide: Canlı bitkilerin kışın uzun ve soğuk bir yolda taşınması uygun değildir.
Iğdır'ın içinde kış
Iğdır ovasındaki merkez, Karakoyunlu ve Aralık'ın ova köyleri kışın genellikle ulaşıma açık kalır. Ancak Tuzluca ve Aralık ilçelerinin dağ yamacındaki yüksek köylerinde kar yolu birkaç gün kapatabilir. Bu köylere yapılacak teslimlerde, teslimin köy içinde mi yoksa ana yol üzerinde bir noktada mı yapılacağını önceden konuşmak işleri kolaylaştırır.
Uzun yolda eşyanın genel olarak nasıl korunduğunu bin kilometrelik yolda eşya güvenliği yazısında anlattık.